İş Hukuku Hizmeti
İşçi alacaklarından işe iadeye; iş hukuku dosyalarında hem işçi hem işveren tarafında hizmet verilmektedir. Iş mahkemeleri ve zorunlu arabuluculuk süreçlerinde tarafınızda yer alınır.
İş hukuku, işçi ve işveren arasındaki bağımlı çalışma ilişkisini düzenler ve dosyaların ortak noktası sürelerin kesinliğidir. Hak düşürücü süreler kaçırdığınızda çok güçlü alacaklar dahi talep edilemez hâle gelir. Bu sayfada en sık görülen dosya tiplerini ve süreleri özetliyorum.
İşe iade davası: şartlar ve süre
İş güvencesi kapsamındaki bir işçinin, geçerli sebep gösterilmeden veya usulüne aykırı biçimde iş akdinin feshi hâlinde işe iade davası açılabilir. Dikkat edilmesi gereken başlıklar:
- Kapsam: 30 ve daha fazla işçi çalıştıran işyerlerinde ve en az 6 aylık kıdemi bulunan işçiler için geçerlidir.
- 30 günlük süre: Fesih bildiriminin tebliğinden itibaren 1 ay içinde arabulucuya başvuru, ardından dava açılması gerekir; bu süre hak düşürücüdür.
- Kıdem şartı yok: İşe iade için 1 yıllık kıdem şartı bulunmaz; 6 aylık süre ve işyeri ölçütü yeterlidir.
- Sonuç: Dava kazanıldığında işe iade, boşta geçen süre ücreti ve işe başlatmama tazminatı gündeme gelir; kıdem-ihbar tazminatı da ayrıca istenebilir.
Kıdem ve ihbar tazminatı
Kıdem tazminatı, en az 1 yıl çalışan işçinin iş akdi belirli durumlarda sona erdiğinde, her tam yıl için 30 günlük brüt ücreti üzerinden ödenen tazminattır. İhbar tazminatı ise bildirim sürelerine uyulmadan yapılan fesihlerde devreye girer:
| Kıdem | İhbar (bildirim) süresi |
|---|---|
| 0 – 6 ay | 2 hafta |
| 6 ay – 1,5 yıl | 4 hafta |
| 1,5 – 3 yıl | 6 hafta |
| 3 yıldan fazla | 8 hafta |
Hesapta ücrete dahil unsurlar (yemek, yol, prim, fazla mesai gibi düzenli ödemeler) dikkate alınır ve kıdem tazminatında güncel tavan uygulanır. Detaylı hesap yöntemi için kıdem ve ihbar tazminatı rehberini inceleyebilirsiniz.
Diğer işçi alacakları
- Ücret, fazla mesai ve hafta tatili alacakları (zamanaşımı: 5 yıl)
- Hizmet tespit davası (sigorta başlangıcı eksik işlenen dönemler için; 15 yıl/3600 gün şartıyla emeklilik hakkı da yakındır)
- İş kazası ve meslek hastalığından doğan tazminatlar (SGK rüsumu da gündeme gelir)
- Mobbing (psikolojik taciz) kaynaklı manevi-maddi tazminat
- İşveren alacağı: Sadakat borcu ihlali, kötü niyetli istifa, ihbar süresine uyulmaması
İşveren tarafı: riskleri baştan yönetmek
İşverenler için en verimli hukuki destek, dava açıldıktan sonra değil çalışma ilişkisi boyunca sağlanır: personele özgü iş sözleşmeleri, gizlilik ve rekabet yasağı maddeleri, disiplin yönergeleri, İK süreçlerinin (uyarı, savunma, fesih) usulüne uygun yürütülmesi. Bu sayede hem dosya riski azalır hem de olası davalar güçlü delillerle karşılanır.
Süreler ve zorunlu arabuluculuk
İş mahkemelerinde dava öncesi arabuluculuğa başvuru zorunludur. Uzlaşma sağlanırsa anlaşma tutanağı icra edilebilir; sağlanamazsa dava açılabilir. İşe iadede 30 günlük süre, tazminat ve ücret alacaklarında ise zamanaşımı hükümleri işler; hangi alacağın hangi süreye tabi olduğu dosyaya özgü netleştirilmelidir.
Sıkça sorulan sorular
İşe iade davasında işe geri alınma garantisi var mı?
Dava kazanılırsa işveren işçiyi 1 ay içinde işe almak zorundadır; almazsa en az 4, en çok 8 aylık ücreti kadar işe başlatmama tazminatı öder. Ancak hiçbir avukat dava sonucu hakkında garanti veremez; bu, meslek kuralları gereğidir.
İstifa etsem kıdem tazminatı alabilir miyim?
Genel kural olarak istifa, kıdem tazminatını düşürür. Ancak işverenin hakaret ettiği, ücreti ödemediği veya mobbing uyguladığı hâllerde "haklı fesih" yoluyla istifa benzeri bir süreçle kıdem tazminatı talep edilebilir; bunun şartları dosyada somut olarak değerlendirilmelidir.
Fazla mesai alacağımı nasıl ispatlarım?
Puantaj kayıtları, mesai giriş-çıkış bilgileri, mesai fişleri, tanık beyanları ve mesai saatlerine ilişkin yazışmalar delil olarak kullanılır. İş hukukunda ispat külfeti esas olarak işverendedir; bu, işçi lehine güçlü bir konum oluşturur.
İş kazası geçirdim, hangi haklarım var?
İş kazasında SGK kaynaklı ödemelerin yanı sıra, kusurlu işverene karşı maddi ve manevi tazminat davası açılabilir; süresi kural olarak 10 yıldır. Tazminat hesabında işçinin sürekli iş göremezerlik oranı ve destekten yoksun kalma unsurları dikkate alınır.
İşçi alacaklarında zamanaşımı ne kadar?
İş hukuku alacaklarında genel zamanaşımı süresi 5 yıldır; işe iadede ise 30 günlük hak düşürücü süre uygulanır. Hangi alacağın hangi süreye tabi olduğu, alacağın niteliğine göre değişebilir ve dosyada ayrıca değerlendirilmelidir.
Alacaklarınızı ve sürelerinizi birlikte değerlendirelim
İşten ayrılma biçiminiz, kıdeminiz ve elinizdeki belgeler; haklarınızı doğrudan etkiler. Kısa bir ön değerlendirme için arayın.